Research Information System
IDIL SANAT VE DIL DERGISI, no.95, pp.1077-1091, 2022 (Peer-Reviewed Journal)
Animal motifs were the most frequently used motifs in early Turkish art. Depending on their lifestyle, people reflected the ormal characteristics, behaviors and characters of animals they learned from nature on the ornaments they used. With the influence of the belief system, symbolic meanings and supernatural features were attributed to animals and mythological figures were designed. The most important subgroup of animal motifs is bird motifs. In order to understand the symbolic meaning of bird motifs, it is necessary to reveal their connection with the belief system. Birds were generally seen as messengers and carriers, connecting heaven and earth, due to their ability to fly. Eagle, falcon, peacock, duck, some unnamed bird figures from realistic bird motifs, simurg, eagle griffin and siren from mythological motifs were examined within the scope of the research. In Turkish art, the eagle was seen as the khan of the birds and was depicted as the winner in hunting scenes. The double-headed eagle was seen as doubly increased power. The falcon has been a symbol of bravery, the peacock has been a symbol of heaven, the duck has been a symbol of sadness, and the mythological simurg has been a symbol of goodness. The aim of the design activity carried out in this research is to design a knitted textile surface inspired by the narratives of Turkish art bird motifs. First, the designer did extensive research on the bird motifs that inspired her. A storyboard was prepared, containing visuals and written sources that inspired the design. Design ideas were embodied by sketch drawings. The designs were created in vector and colored in accordance with the color palette. Eagle motifs were used in the first pattern, peacock in the secondpattern, duck in the third pattern, simurg in the fourth pattern, and unnamed bird motifs in the fifth pattern. The de signs were transferred to the knitting design program. Pattern adaptation was made to create knitted fabric. Simulation images of the designs are included in the research. One of the designs was knitted with double faced jacquard technique on a flat knittingmachine and presented as a sofa cover in home textiles.
Erken devir Türk sanatında hayvan figürleri ön planda olmuştur. İnsanlar yaşam tarzlarına bağlı olarak doğadan öğrendikleri hayvanların biçimsel özelliklerini, davranışlarını, karakterlerini süslemelere yansıtmışlardır. İnanç sisteminin etkisiyle hayvanlara sembolik anlamlar, doğaüstü özellikler yüklenmiş ve mitolojik figürler tasarlanmıştır. Hayvan figürlerinin en önemli alt grubu kuş figürleridir. Kuş figürlerinin sembolik anlamını kavrayabilmek için inanç sistemiyle olan bağlantılarını ortaya koymak gerekmektedir. Kuşlar genel anlamda, uçma yetenekleri dolayısıyla öteki dünya ile yeryüzü arasında bağlantı kuran, haberci ve taşıyıcı olarak görülmüştür. Gerçekçi kuş figürlerinden kartal, doğan, tavus kuşu, ördek, adlandırılmamış bazı kuş figürleri, mitolojik kuş figürlerinden simurg, kuşlara özgü uzuvları barındıran kartal grifon ve siren figürleri araştırma kapsamında incelenmiştir. Türk sanatında kartal kuşların hakanı olarak görülmüş, türeme sembolü olmuş ve av sahnelerinde kazan taraf olarak betimlenmiştir. Çift başlı kartal iki kat artırılmış güç olarak görülmüştür. Doğan yiğitliğin, tavus kuşu cennetin, ördek hüznün, mitolojik simurg kuşu iyiliğin sembolü olmuştur. Bu araştırmada gerçekleştirilen tasarım faaliyetinin amacı, Türk sanatı kuş figürlerinin anlatılarından ilham alan örme tekstil yüzeyi tasarımı yapmaktır. Tasarımcı, öncelikle ilham kaynağı hakkında derin araştırmalar yapmıştır. Tasarıma ilham veren görseller ve yazılı kaynaklar içeren hikâye panosu hazırlanmıştır. Fikirler eskiz çizimleriyle somutlaştırılmıştır. Beş adet tasarım vektörel olarak oluşturulmuş ve renk paletine uygun şekilde renklendirilmiştir. Birinci tasarımda kartal, ikinci tasarımda tavus kuşu, üçüncü tasarımda ördek, dördüncü tasarımda simurg, beşinci tasarımda adlandırılmamış kuş figürleri kullanılmıştır. Tasarımlar örme tasarımı programına aktarılmış, örme kumaş oluşturmak üzere desen uyarlaması yapılmıştır. Araştırmada tasarımların ilmekli simülasyon görsellerine yer verilmiştir. Tasarımlardan biri atkılı düz örme makinesinde torba jakar desenlendirme tekniği ile örülmüş, ev tekstilinde koltuk örtüsü olarak sunulmuştur.