Politik söylem ve iktidar: Kamusal söylemi üreten, denetleyen ve yöneten iktidar yapıları


Creative Commons License

Doç. Dr. BİROL DEMİRCAN

Tez Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türkiye

Tez Danışmanı: Prof. Dr. Ayhan Biber

Tezin Onay Tarihi: 2015

Tezin Dili: Türkçe

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Türk muhafazakarlığı, 2007‟lerdeki CumhurbaĢkanlığı seçimleriyle karĢı hegemonik karakterinden sıyrılarak hegemonik bir söylem inĢa etmeyi baĢarmıĢtır. Muhafazakarlar iktidarın sözünü ele geçirmiĢ merkezi bir söylem olarak kendini yeniden üretebilmiĢtir. ÇalıĢmada bu bağlamda ĢekillenmiĢ iktidar söylemi olarak muhafazakar söylemin inĢa süreci, belirleyenleri, sabitlenmeleri, karĢıtlıkları ve iktidar yapıları tarafından nasıl üretildiği, denetlendiği ve yönetildiği ortaya konulmaya çalıĢılmıĢtır. Bu doğrultuda, 11. CumhurbaĢkanlığı seçim süreci incelenmiĢtir. Süreçte yaĢanan geliĢmeler, olay örgüsü, sürecin politik ve toplumsal aktörleri yapılan gazete taramalarıyla tespit edilmiĢtir. Ġktidar yapılarının sözlerinden hareketle söylem analizi yapılmıĢtır. Analizde, kimi zaman 27 Nisan Bildirisi ele alınırken, kimi zaman Anayasa Mahkemesi‟nin gerekçeli kararı bir söylem öğesi olarak değerlendirilmiĢtir. Bütün incelemeler sonucunda; Kemalist, seküler ve rasyonel dünya görüĢünü benimsemiĢ toplumsal blok karĢıtlığında muhafazakarlar, hegemonikleĢmeyi baĢarmıĢ ve iktidar dilini kullandığı tespit edilmiĢtir. Darbe korkusu ile hareket eden muhafazakarlar, Kemalist bloğun keskinliğinde bir karĢıtlık oluĢturmamakla birlikte, iktidarın merkezi ve baĢat söylem dilini kullanmıĢlardır. Eklektik söylem dilini ise modernizm, demokrasi, hukuk, eĢitlik ve adalet gibi seküler görüĢün değerlerini kullanarak sağlamıĢlardır. Dini değerlerin etkin bir Ģekilde kullanıldığı muhafazakar söylemde kadın hakları, özgürlük ve bireysel haklar bağlamında savunulmuĢtur. Kemalizm‟in mevcut politik yapıyı korumacı tavrı katılaĢmasına, hegemonyadan karĢı hegemonik bir yapıya dönüĢmesine ve böylelikle tekil bir söyleme savurulmasına neden olmuĢtur. Muhafazakarlar ise karĢıt olarak gördüğü Kemalist söylemi dini öğeler ile yeniden yorumlayarak, iktidarın muhafazakar biçimini yeniden üretebilmiĢlerdir. Böylelikle eski paradigmayı yeni olan değerlerle buluĢturan muhafazakarlar, kendi değer ve gerçeklerini merkezi ve baĢat bir söylem haline dönüĢtürmeyi baĢarmıĢlardır.