Tekstil yüzeylerinde lazer aşındırmanın ink-jet baskı uygulamalarına etkilerinin incelenmesi ve koleksiyon tasarımı
Tez Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Güzel Sanatlar Enstitüsü, Türkiye
Tez Danışmanı: Hatice Feriha Akpınarlı
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Desteklendiği Program: Diğer
Özet:
Teknolojide yaşanan tüm gelişmelerden doğrudan etkilenen tekstil endüstrisinde yenilikçi teknolojiler, tasarım yaklaşımları ve sürdürülebilirlik ile ilgili de yepyeni perspektifler kazandırmaktadır. Günümüzde tekstil baskı endüstrisinin vazgeçilmez bir parçası haline gelen dijital baskı teknolojileri ve tekstil yüzeylerinin işlenmesinde, yaygın olarak kullanılan lazer teknolojileri su ve kimyasal tüketimi ve atık üretimi açısından ekolojik, hazırlık ve uygulama süreçleri bakımından hızlı ve ekonomik, bilgisayar destekli tasarım sistemleriyle entegrasyonu bakımından yaratıcı çalışmalara imkân tanıyan teknolojilerdir. Mühendislik ve tasarım disiplinlerinin ortak paydasında tekstil tasarımına yönelik bir yaklaşım sunan bu çalışmada CO2 lazer aşındırma yöntemiyle pamuklu ve yünlü kumaşların yüzeyleri aşındırıldıktan sonra pigment mürekkepli ink-jet baskı uygulamaları gerçekleştirilmiş ve lazer uygulamasının teknik ve görsel açıdan etkileri çeşitli testlerle değerlendirilmiş, elde edilen görsel etkilerden faydalanılarak yaratıcı tasarım çalışmaları yapılarak desen koleksiyonu oluşturulmuştur. Temel olarak dört ana bölümden oluşan çalışmanın ilk aşamasında detaylı bir literatür taraması ile problem durumu belirlenmiş ikinci aşamasında lazer aşındırmanın kumaşların pigment ink-jet baskı uygulamaları üzerindeki teknik ve görsel etkilerinin incelendiği deneysel çalışmalarla teknik veriler toplanmış, aynı zamanda trend kaynakları üzerinden gerçekleştirilen dokuman analizleri ile ilham kaynağı araştırmaları yapılarak tasarım verileri toplanmıştır. Üçüncü aşamada teknik veriler ve tasarım verileri analiz edilmiştir. Son aşamada teknik veriler ve tasarım verilerinin tasarım öngörüsü olarak ele alındığı sistematik bir tasarım çalışması gerçekleştirilerek desen koleksiyonu hazırlanmıştır. Çalışmanın sonuçları bir ön işlem olarak pamuklu ve yünlü kumaşlara uygulanan lazer aşındırmanın pigment mürekkeplerle yapılan ink-jet baskı uygulamalarında baskı kalitesinde olumlu etkiler sağladığı ve bu yöntemin yaratıcı tekstil desen tasarım faaliyetlerinde bir alternatif olabileceğini ortaya koymuştur.