Tez Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Marmara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Felsefe Ve Din Bilimleri Anabilim Dalı, Türkiye
Tez Danışmanı: Zehra Işık
Tezin Onay Tarihi: 2026
Tezin Dili: Türkçe
Desteklendiği Program: Diğer
Özet:
Bu araştırmada yetişkinlerde dindarlık, empati ve hayvanlara yönelik davranışlar (HYD) arasındaki ilişkiler incelenmiş; söz konusu değişkenlerin cinsiyet, yaş, medeni durum, meslek, eğitim ve gelir düzeyi, yaşanılan çevre, konut tipi, evcil hayvan sahipliği ve hayvanlarla ilişkili deneyimler gibi sosyo-demografik değişkenlerle ilişkileri araştırılmıştır. Araştırmanın örneklemini Türkiye'de ikamet eden, 25-81 yaş arasındaki 382 yetişkin oluşturmaktadır. Veriler Ocak-Aralık 2025 tarihleri arasında anket tekniğiyle toplanmıştır. Anket formu Kişisel Bilgi Formu, Hayvanlara Yönelik Davranış Ölçeği, Empatik Eğilim Ölçeği ve Kısa Dindarlık Ölçeğinden oluşmaktadır. Verilerin analizi, bağımsız örneklemler t-testi, tek yönlü varyans analizi, Pearson korelasyon, regresyon analizleri ve Hayes Process Makro-Model 4 aracılık analizi kullanılarak SPSS Statistics 27 programı ile gerçekleştirilmiştir. Analizlerde; dindarlık ile medeni durum, meslek ve hayvanların sokakta beslenmesine karşı tutum ve hayvanlara yönelik sosyal medya içeriklerinin takip düzeyi arasında; HYD ile medeni durum, meslek, konut tipi, evcil hayvan sahipliği, sahip olunan evcil hayvan türü, hayvanlara ilişkin tecrübeler, hayvanlara yönelik ebeveyn tutumları, hayvanların sokakta beslenmesine karşı olma ve sosyal medyada hayvanlara yönelik içeriklerin takibi arasında; empati ile medeni durum ve sosyal medyada hayvan içeriklerinin takibi arasında anlamlı ilişkiler tespit edilmiştir. Dindarlık ile empati ve empati ile HYD arasında pozitif yönde; dindarlık ile HYD arasında negatif yönde anlamlı ilişkiler bulgulanmıştır. Regresyon analizleri, dindarlığın empatiyi pozitif yönde ve HYD'yi negatif yönde yordadığını göstermiştir. Aracılık analizi sonucunda empatinin, dindarlık ile hayvanlara yönelik davranışlar arasındaki ilişkide rekabetçi aracılık rolü olduğu görülmüş ve bulgular sosyal öğrenme kuramı çerçevesinde yorumlanmıştır.