Türkiye’de İBBS Düzey 2 Bazında Sosyo - Ekonomik Gelişmişlik Politikalarına Bağlı Kaynak Etkinliği (Bölüm 1)


Creative Commons License

Atan M., Atan S.

Verimlilik Ölçümünde Güncel Yaklaşımlar, Deniz Koçak Ertürk, Editör, Adalet Yayınevi, Ankara, ss.1-18, 2021

  • Yayın Türü: Kitapta Bölüm / Mesleki Kitap
  • Basım Tarihi: 2021
  • Yayınevi: Adalet Yayınevi
  • Basıldığı Şehir: Ankara
  • Sayfa Sayıları: ss.1-18
  • Editörler: Deniz Koçak Ertürk, Editör
  • Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
  • Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi Adresli: Evet

Özet

Bu makalenin amacı, sosyo - ekonomik değişkenler açısından Türkiye IBBS Düzey 2 bazında bölgelerini kaynak etkinliği sonuçlarının karşılaştırılmasıdır. Bu bağlamda, Türkiye’nin düzey 2 bazında en başarılı bölgelerini belirlemek amacıyla bazı değişkenler karşılaştırmalı olarak incelenmiştir. Bu çalışmada 2014 - 2017 yılları arasında düzey 2 bazında bölgesel GSYIH, bölgesel Dış Ticaret ve İhracat, istihdam oranı, sanayi girişim sayısı ve eğitimli kişi sayısı değişkenleri çıktı olarak Bölgesel TÜFE, ithalat ve nüfus değişkenleri de girdi olarak kullanılmıştır. Çalışmada düzey 2 bazında sosyo ekonomik kaynak etkinliği ölçülmüştür. Tüm veriler dataturkey.com.tr veri tabanından alınmıştır. Çalışmada Ali, Lerme, Seiford ve Thrall tarafından 1995 – 1996 yılında toplamsal VZA modelin geliştirilmesiyle ortaya çıkarılmış olan ve Tone 2001’de son şeklini almış olan boş (aylak / gevşek) tabanlı değişkenler modeli (slack based model) kullanılmıştır. Modelin çözümünde DEASolver Pro v.10 yazılım programı kullanılmıştır.

Çalışma sonucunda 2014 – 2017 dönemleri için on üç bölge her dönede kaynak dağılımda etkin bulunan bölgeler olmuştur. Modele göre yedi ve dokuz bölgede kısmen bazı dönemlerde etkin iken bazı dönemlerde etkin olamama sonuçları mevcuttur. Beş bölgede tüm dönemlerde kaynak etkinliğinde etkin değildir sonucuna ulaşılmıştır. Etkinsizliğin temel kaynağı özellikle çıktı en büyüklenmesinde yaşanan politika uygulamalarındaki yetersizlikler olarak bulunmuştur.