İbn Kemâl Paşa ve “Ta‘rîb” Hakkındaki Risâlesi

Aşantoğrul M.

Din ve İnsan Dergisi, cilt.4, sa.7, ss.101-120, 2024 (Hakemli Dergi)

  • Yayın Türü: Makale / Tam Makale
  • Cilt numarası: 4 Sayı: 7
  • Basım Tarihi: 2024
  • Doi Numarası: 10.69515/dinveinsan.1474306
  • Dergi Adı: Din ve İnsan Dergisi
  • Derginin Tarandığı İndeksler: Index Copernicus, Other Indexes
  • Sayfa Sayıları: ss.101-120
  • Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi Adresli: Evet

Özet

Bu çalışmada Osmanlı Devleti’nin en parlak döneminde şeyhülislâm olarak görev yapan İbn Kemâl Paşa (ö. 940/1534)’nın ta‘rîb olgusuna dair kaleme aldığı “Risâle fî Tahkîki Ta‘rîbi’l-Kelimeti’l-A‘cemiyye” adlı eseri incelenmektedir. Birçok alanda ilmî çalışmalar ortaya koyan İbn Kemâl Paşa’nın hayatı ve Arap diliyle ilgili eserleri üzerinde kısaca durulmuştur. Daha sonra ta‘rîb olgusu ele alınmış ve bu konuyla ilgili klasik ve modern dönemde yapılan bazı çalışmalar hakkında bilgi verilmiştir. Son olarak adı geçen eserin yöntemi, muhtevası, ele aldığı yabancı kelimeler ile eserde yararlanılan kaynaklar tahlil edilmiştir. Bu çalışma İbn Kemâl Paşa’nın Arap diline vukufiyetini ve Arap diline yaptığı katkıları bir nebze ortaya koymayı hedeflemektedir.

In this study, "Risâle fî Tahkîki Ta'rîbi'l-Kelimeti'l-A'cemiyye", written about the phenomenon of ta'rîb by İbn Kemâl Pasha (d. 940/1534), who served as a sheikh al-Islam during the heyday of the Ottoman Empire. The work of İbn Kemâl Pasha is examined in this study. The life of Ibn Kemal Pasha and his contributions to various fields, including his works on the Arabic language, are briefly discussed. Then, the concept of ta'rîb was discussed and information was given about some studies conducted on this subject in the classical and modern periods. Finally, the method, content, the foreign words employed, and the sources utilized in the risalah are analyzed.. This study aims to reveal Ibn Kemal Pasha's knowledge of the Arabic language and his contributions to the Arabic language.