İslam Ceza Hukukunda Kısas ve Diyet Cezalarında Kadın-Erkek Ayrımı Üzerine Fıkhi Bir Analiz

Creative Commons License

Aytekin M. A.

Hikmet Yurdu Sosyal Bilimler Araştırma Dergisi, cilt.14, sa.28, ss.310-327, 2021 (Hakemli Dergi)

Özet

İslam hukuku; kaynağının ilâhî olması, kendine özgü yapısı ve özellikleri ile diğer hukuk sistemlerinden farklıdır. Bu farklılığın en bariz olduğu alanların başında ceza hukuku gelir. Ceza hukukunun temel hedefi sosyal düzenin tesis edilmesidir. Zira her suçun neticesinde ya hukukî bir yarar ya da hukukî bir norm ihmal edilir. Hukuki bir yararı veya normu ihlal ve ihmal eden davranışların cezalandırılmaması, toplumdaki sosyal düzenin bozulmasına neden olur. Bu nedenle bütün hukuk sistemlerinde cezaî müeyyideler yer alır. İnsanın hem dünyada hem de ahirette huzur ve saadetini hedefleyen, bunun için hayatın her alanını şekillendiren İslam hukuku da bu müeyyidelerden hali değildir. İslam hukukunda bu cezaların tatbikinde eşitlik ilkesi hâkimdir. Buna rağmen özellikle kısas ve diyet cezalarında bazı hallerde kadın ve erkek unsurunun dikkate alındığı, bu durumun zaman zaman tartışmaya konu edildiği görülmektedir. Günümüzde de bu tür tartışmalar hayatiyetini devam ettirmektedir. Bu nedenle makalede kadının diyetinin erkeğin diyetinin yarısı olması meselesi ile kadın ve erkeğin el gibi bazı organlarının birbirine eşit olmadığı söyleminden hareketle aralarında kısasın uygulanmayıp diyete gidilmesi problemi ele alınacaktır.