Dereli A., Tamçelik S.
Güvenlik Stratejileri Dergisi, vol.21, no.51, pp.229-252, 2025 (Peer-Reviewed Journal)
Abstract
Soğuk Savaş sonrası dönemde uluslararası sistemde yaşanan yapısal değişim NATO’nun kurumsal ve fonksiyonel olarak kapsamlı bir dönüşüm sürecine girmesine neden olmuştur. Uluslararası sistemdeki değişen koşullara dinamik bir adaptasyonu beraberinde getiren ve halen devam etmekte olan bu dönüşüm sürecinin etkileri yalnızca NATO ile sınırlı kalmamış; aynı zamanda özellikle düşünsel ve normatif yapıların yeniden inşası ve dönüşümü noktasında uluslararası sistem düzeyinde de birtakım sonuçları beraberinde getirmiştir. Bu makale NATO’nun dönüşümü ile Koruma Sorumluluğu doktrinin gelişim süreçleri arasındaki ilişkiyi Konstrüktivist bir bakış açısı çerçevesinde incelemeyi amaçlamaktadır. Çalışmada, Konstrüktivizmin sunduğu teorik perspektiften faydalanmak suretiyle NATO’nun tecrübe ettiği dönüşüm sürecine paralel olarak Bosna-Hersek, Kosova ve Libya’da gerçekleştirdiği insani müdahale uygulamalarının Koruma Sorumluluğu kavramının normatif gelişimine etki ederek uluslararası sosyal yapıların inşasına katkı sağladığı öne sürülmüştür. Yapılan analiz neticesinde ittifakın bölgesel bir aktör olarak yalnızca kendi bünyesinde değil, aynı zamanda sistem seviyesinde norm üretebilme potansiyeline sahip bir uluslararası örgüt olduğu sonucuna ulaşılmıştır.