Yerel ve uluslararası hukuki düzenlemeler bağlamında çocukların korunmasına yönelik refah politikalarına ilişkin karşılaştırmalı bir çalışma
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, KADIN VE AİLE ÇALIŞMALARI ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: GAMZE FIRTINA
Danışman: Ülfet Görgülü
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Çocukların korunmasına yönelik refah politikaları, ulusal ve uluslararası düzeyde çocukların yaşam, sağlık, eğitim, gelişim, katılma gibi haklarını koruma altına almak maksadıyla düzenlenmektedir. Devletlerin bir araya gelerek oluşturdukları uluslararası kuruluşlar, taraf devletlerde uygulanması gerekli çocuk refahı politikalarını hazırlamak suretiyle ideal çocuk koruma sistemini düzenlemeye çalışmaktadır. Her devlet, çocukların ihtiyaçları ile sosyoekonomik durum ve koşullar doğrultusunda çocuk refahı politikalarını belirlemektedir. Uluslararası kuruluşlar, taraf devletlerin iç hukuk sistemlerinde düzenlemeyi taahhüt ettikleri çocuk refahı politikalarını hazırlayarak ideal çocuk koruma sistemine erişmeyi amaçlamaktadır. Çocuk refahı politikaları, taraf devletlerin iç hukuk sistemlerinde yer edinse dahi, politikaların uygulanması noktasında doğan sorunlar, ideal çocuk koruma düzeninin önünde büyük bir engel oluşturmaktadır. Bu bağlamda, bazı devletler, çocuk refahını mevcut konumları içerisinde öncelikli bir sorun olarak değerlendirmeyerek çocuk refahına ilişkin aktif çalışmaları, plan ve bütçe konusuna dâhil etmemektedir. Bu sebeple, çocuk refahı, yalnızca hukuk sisteminde yer edinmiş bir konu olmanın ötesine geçememekte, uygulama araçları bakımından yoksunluk çocukların refah içinde yaşamalarına mâni olmaktadır. Kimi devletler ise ideal çocuk koruma sisteminin oluşturulması amacıyla gerekli hukuki düzeni uygulama araçları ile desteklemek suretiyle, refah içinde yaşayacak çocuklar için çalışmalar yapmaktadır. Ancak bu çalışmalar, demografik, sosyolojik, ekonomik veya politik nedenlerle istenilen düzeye ulaşamamaktadır. Çalışmada, kıtasal olarak tespit edilen 15 devlet ile çocuk refahı alanında çalışmalar yürüten uluslararası kuruluşların çocukların korunmasına ilişkin refah politikaları incelenmektedir. Çocuk refahı konusu, doğum, yaşam, yoksulluk, eğitim, sağlık, şiddet, ihmal ve istismar mağduriyeti, suça sürüklenen çocuklar, çocuk işçiliği ve çocuk evliliği alt başlıkları ile ele alınmaktadır. Bu alt başlıklar doğrultusunda 15 devletin tespit edilen çocuk refahı politikalarının yeterliliği, güncel çocuk koruma verileri doğrultusunda değerlendirilmektedir. Değerlendirme ışığında, 15 devletin çocuk refahı politikalarının uygulamadaki etkileri, ilgili devletler özelinde eksik veya hatalı noktaların tespiti ile ideal çocuk koruma sisteminin unsurları belirlenmiştir. Ulusal ve uluslararası alanda çocukların korunmasına ilişkin refah politikalarını inceleyerek belirlediğimiz ideal çocuk koruma sistemine yaklaşan düzenlemelere sahip devletler tespit edilmekle birlikte, uygulama araçlarının eksikliği yahut hatalı uygulamalar nedeniyle ideal çocuk koruma sisteminin gereklerinin dünya genelinde yerine getirilemediği sonucuna varılmıştır.