Genç Bireylerin Kültürel Yabancılaşmasında Dizilerin Rolü
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, RADYO TELEVİZYON VE SİNEMA ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BEYZA KAYA
Danışman: İBRAHİM SARITAŞ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Yabancılaşmanın kültür üzerinden var olması şeklinde tanımlanan kültürel yabancılaşma, bireylerin içerisinde yaşadıkları toplumun var olan kültürel değerlerinden uzaklaşması, aralarına mesafe girmesi özellikle de farklı kültürel değerleri kendisine yakın görerek kanıksamasıyla ortaya çıkan bir sorunu teşkil etmektedir. Kültürel yabancılaşma tarihsel süreç içerisinde yeni bir kültüre geçişte yaşanan bir adaptasyon sorunu olarak görülmesiyle beraber bugün kültürel yabancılaşmanın medya vasıtasıyla yaşanabileceği savı öne sürülmektedir. Medya, yabancı olumlu kültürel kodların yanı sıra olumsuz kültürel kodlar üreterek birey ve toplumun kültürel yabancılaşmasında rol oynayabilmektedir. Aynı zamanda bir medya ürünü olarak dizilerinde insanların hayatlarının içine girmesi, kendisine bağlaması ve onların duygu, düşünce ve davranışlarını etkilediği eleştirisi sıklıkla dile getirilmektedir. Bu bağlamdan yol çıkarak, bu çalışma "ulusal/ karasal yayında yayın yapmış yabancı yapımdan uyarlama dizilerin 18-29 yaş arasında sınırlandırılan genç bireyler üzerinde kültürel yabancılaşmasında bir rolü olup olmadığını belirlemeyi amaçlamıştır. Kültürel yabancılaşmanın temeli kültürel unsurlar arasındaki dil, sanat, ahlak, kimlik, giyim ve yaşam tarzının yozlaşmasına veya değişmesine dayandırılmış ve araştırma kapsamında nicel araştırma yöntemi izlenerek tarama modeli benimsenmiştir. Bu kapsamda, araştırmada web tabanlı anket tekniği uygulanarak dizileri izleyen genç bireylere ulaşmayı hedeflemiştir. Anket çalışması üç bölümden oluşturulmuş, ilk iki bölüm demografik sorular ile araştırma ön sorularına yönelik çoktan seçmeli soruları içermektedir. Üçüncü ve son bölüm ise yabancı yapımdan uyarlama dizilerin kültürel yabancılaşmaya etkisi üzerine 22 soruluk likert ölçeği kullanılmıştır. Araştırmada 18-29 yaş ile sınırlandırılmış 302 genç bireye ulaşılmış ve bu bireylerin yabancı yapımdan uyarlama dizilerinde yansıtılan yabancı kültürel kodların karşısında duygu, düşünce, tutum ve davranışlarını öğrenerek kültürel yabancılaşmaya bir etkisinin olup olmadığı anlaşılmaya çalışılmıştır. Betimleyici istatiksel veri analiz yöntemi tercih edilmiştir. Elde edilen bulgular neticesinde; genç bireyler yabancı yapımdan uyarlama dizilerini izlerken yabancı kültürel unsurlara ve değerlere rastlamakta ve yabancı kültürel kodlar ilgilerini çekmektedir. Son olarak gençler yabancı yapımdan uyarlama dizilerini izledikten sonra kendi kültürleri dışında yabancı kültüre ait unsurları veya değerleri günlük hayatlarına geçirmek istemektedirler.