Grafik tasarımda 3b illüstrasyon "ZBrush


Tezin Türü: Sanatta Yeterlik

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Grafik Tasarımı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SEMA YOZGAT

Danışman: Tutku Dilem Alpaslan

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Geleneksel illüstrasyon tekniklerinin ardından bilgisayar teknolojilerinin tasarım ve sanat alanlarında vazgeçilmez bir unsur hâline gelmesiyle birlikte dijital illüstrasyonlar ortaya çıkmıştır. Bu gelişme, sanatçılara hem maliyet hem de zaman açısından tasarruf sağlama imkânı sunmaktadır. Dijital illüstrasyonlar, bu çalışma kapsamında iki boyutlu ve üç boyutlu olmak üzere iki temel kategoriye ayrılmaktadır. İki boyutlu dijital illüstrasyonlar, piksel tabanlı ve vektörel tabanlı yazılımlar aracılığıyla üretilen ve iki boyutlu yüzey üzerinde tasarlanan görsellerdir. Üç boyutlu dijital illüstrasyonlar ise, üç boyutlu yazılımlar kullanılarak oluşturulan modellemeler ile tasarlanan illüstrasyonları ifade etmektedir. Üç boyutlu tasarım yazılımlarından biri olan ZBrush, diğer üç boyutlu yazılımlardan farklı özelliklere sahiptir. "Sculpting" (heykeltıraşlık) yöntemi ile çalışan bu yazılım, dijital heykel oluşturma aracı olarak değerlendirilmektedir. Daha detaylı modelleme imkânı sunması nedeniyle özellikle karakter tasarımcıları tarafından yaygın bir şekilde kullanılmaktadır. Bu programda sanal bir kil topağının şekillendirilmesine benzer şekilde fırça araçları kullanılarak üç boyutlu modellemeler gerçekleştirilebilmektedir. Oluşturulan modeller, üç boyutlu ortamda istenilen biçimde renklendirilebilmekte ve render motorları aracılığıyla son hâline getirilmektedir. Bu yöntem sayesinde üç boyutlu illüstrasyonlar üretilebilmektedir. ZBrush programı ile tasarlanan üç boyutlu illüstrasyonlar, afiş, kapak ve ambalaj tasarımı gibi çeşitli grafik tasarım ürünlerinde görsel unsur olarak kullanılabilmektedir. İki boyutlu illüstrasyonlara kıyasla, doğru ışık ve derinliğe sahip olan üç boyutlu illüstrasyonların grafik tasarım alanına görsel açıdan zenginlik katabileceği öngörülmektedir. Bu araştırmada betimsel araştırma yöntemi kullanılmaktadır. İllüstrasyonun tarihi süreç içerindeki evrimi incelenerek grafik tasarım ürünlerinde kullanımı gözlenmiştir. Bu süreç doğrultusunda üç boyutlu illüstrasyonun hangi grafik tasarım ürünlerinde kullanıldığı ve iki boyutlu illüstrasyondan avantajı ve dezavantajı vurgulanmak amaçlanmaktadır. İki boyutlu ve üç boyutlu illüstrasyon arasındaki temel farklılıklar, bu araştırma kapsamında örnek bir çalışma üzerinden değerlendirilmiştir. Ayrıca, tez kapsamında ZBrush yazlımı ile tasarlanan beş örnek ile üç boyutlu illüstrasyonların kitap kapağı ve afiş tasarımlarında kullanımı, tasarım özellikleri açısından detaylı bir şekilde incelenmektedir. Bu tez araştırması, bu konu ile ilgili detaylı bir yazılı kaynak olmamasından dolayı özgün bir tez çalışmasıdır. Tasarımcıların farklı teknikleri deneyimlemesi, kişisel çizim üsluplarını geliştirmeleri açısından önemli bir süreçtir. Grafik tasarım alanında üç boyutlu illüstrasyon kullanımının alana yeni bir perspektif kazandırarak yenilikçi yönelimlerin önünü açacağı düşünülmektedir.