ARKEOLOJİK ALANLARDA MİMARİ BULUNTULARIN KORUNMASI VE ONARILMASI: MALZEME, SORUNLAR VE TEMEL UYGULAMALAR
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, KÜLTÜR VARLIKLARINI KORUMA ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: GÜLSÜM ÖZKAN
Danışman: YAŞAR SELÇUK ŞENER
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Geçmişten günümüze kadar birçok uygarlığa ev sahipliği yapan ülkemiz bu toplulukların ürünü olan ve yaşadıkları devrin sosyo-kültürel özelliklerini taşıyan çok sayıda kültür varlığına sahiptir. Sahip olduğu bu kültür varlıklarını gelecek nesillere aktarmak; özgün değerlerinin zarar görmemesi, sergilenmesi, sürdürülebilirliğinin sağlanması adına koruma çalışmalarının gerçekleştirilmesi gerekmektedir. Koruma sürecinde belgelemenin önemli bir yeri vardır. Belgelemenin doğru, tutarlı ve bilimsel olarak gerçekleştirilmesiyle arkeolojik buluntuların koruma sürecinin doğru ilerlemesi sağlanmış olacaktır. Bu koruma çalışmaları çeşitli uzmanlık alanlarının bir arada çalıştığı, kapsamlı bir planlamanın yapıldığı, eserin mevcut durumunun incelenmesi ve buna göre önleyici/etkin müdahale yöntemlerinin geliştirildiği bir süreci kapsamaktadır. Bu tezde arkeolojik alanlarda mimari buluntular üzerinde gerçekleştirilen koruma ve onarım uygulamalarının tespit edilerek mimari buluntularda koruma ve onarım uygulamalarının planlanması çalışmalarının daha sağlıklı olarak yürütülmesi, sorunların ve çözümlerinin nasıl araştırılabileceği hususunda rehber olmak amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda arkeolojik alanlar ve koruma, dönem yapı - malzeme özelliklerinin tespiti ve korumada etkileri, belgelemenin önemi, mimari buluntularda karşılaşılan sorunlar ve nedenleri, arkeolojik alanda antik dönem mimari buluntularındaki koruma ve onarım uygulamalarına dair yapılan çalışmalar tez kapsamı içeriğinde ele alınmıştır. Araştırma, arkeolojik alanlarda mimari buluntularda gerçekleştirilen koruma ve onarım uygulamaları; arkeolojik alandaki antik dönem (Arkaik, Klasik, Hellenistik, Roma, Bizans Dönemi) yapıları ve malzemeleri (taş, tuğla, ahşap, harç/sıva) ile sınırlandırılmıştır. Verilerin toplanması aşamasında öncelikle arkeolojik alanda mimari buluntularda gerçekleştirilen koruma ve onarım uygulamaları ile ilgili literatür taraması yapılmıştır. Veri toplanması aşamasında belgesel tarama (kütüphane), gözlem ve internet kaynakları tercih edilmiş ve elde edilen veriler kullanılmıştır.