Kurul Kalesi Hellenistik dönem seramikleri
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, ARKEOLOJİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: LEYLA YORULMAZ
Danışman: SÜLEYMAN YÜCEL ŞENYURT
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Ordu ili merkez ilçesine bağlı Bayadı Mahallesi'nde yer alan Kurul Kalesi, Doğu Karadeniz Bölgesi'ndeki VI. Mithradates Eupator dönemine (MÖ 120-63) tarihlenen savunmalı kale tipi yerleşimlerden birisidir. Ancak, kalenin yerleşim fonksiyonunun temel kimliğini oluşturan askeri karakterinin dışında, taşıdığı kültsel fonksiyonlar ile de, sıradan bir askeri kalede olması beklenebilecek buluntuların ötesinde, çok daha çeşitli buluntu gruplarına sahiptir. Bu buluntu grupları içerisinde de sayısal anlamda en yoğun grubu seramikler oluşturmaktadır. Kurul Kalesi seramik buluntuları, tipolojik özellikleri açısından daha çok günlük kullanım (içki ve servis kapları) ve depolama kaplarından oluşan bir repertuvar sunmaktadır ve bu repertuvar içerisinde yiyecek hazırlamaya yönelik kap formları oldukça az sayıdadır. Hellenistik Dönem ile birlikte başlayan seramik atölyelerinin ihtiyaç fazlası ürünlerini Akdeniz, Ege ve Karadeniz kıyılarındaki merkezlere ihraç etmeye başlaması, kentlerin seramik repertuvarlarında standart kap formlarının oluşmasına neden olmuştur. Söz konusu döneme ait, çevresinde yerel bir üretim merkezinin varlığı henüz tespit edilebilmiş olmayan Kurul Kalesi'nin de sahip olduğu bu standart formlar, kalenin kap kacak ihtiyacını bu ticari sirkülasyon içerisinden sağladığını açıkça ortaya koymaktadır. Ancak, kaleye ulaşan kapların üretim atölyeleri tespit edilebilmiş Ege ve Karadeniz üretimi ithal örnekleri dışında, yerel ihtiyacını nasıl ve nereden karşıladığı henüz açıklık kazanmamıştır. Bu noktalardan hareketle ele alınacak olan bu tez çalışmasında, kalede dokuz yıldır kesintisiz şekilde devam eden kazılarda ele geçmiş olan seramik örneklerinin tamamı incelenmiş, ancak çalışmaya yalnızca Geç Hellenistik Dönem'in tipik kap formlarını içeren yerel ve ithal mal grupları dâhil edilmiştir. Özellikle farklı kültür bölgeleri ile karşılaştırma yapılabilen örnekler tercih edilmiş olup, kaledeki kap kacak repertuvarı tipolojik ve kronolojik verilerle tanıtıldıktan sonra, yerleşimin kültürel, sosyal ve ekonomik durumu hakkında varsayımlarda bulunulmuştur.