Liderlik tarzlarının öğretmenlerin motivasyonu üzerindeki etkisi: Ankara ili Altındağ ilçesi örneği


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, AMME İDARESİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SEMANUR ESER ÇAKIR

Danışman: MURAT AKÇAKAYA

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırmanın amacı, okul yöneticilerinin sergiledikleri liderlik davranışlarının öğretmenlerin motivasyonları üzerindeki etkisinin incelenmesidir. Çalışmanın kavramsal bölümünde alan yazından yararlanılmıştır. Kavramsal olarak liderlik kavramı çerçevesinde, liderlik kuramları incelenmiş ve çalışmanın nicel bölümünde incelenecek olan otoriter, demokratik, serbest bırakıcı ve paternalist yönetim tarzları ele alınmıştır. Motivasyon kavramı çerçevesinde ise motivasyon süreci, önemi, teorileri, araçları incelenmiştir. Çalışmanın dördüncü bölümünde "Liderlik Tarzlarının Öğretmenlerin Motivasyonu Üzerindeki Etkisi: Ankara İli Altındağ İlçesi Örneği" konusu çerçevesinde araştırmanın modeli, amacı, önemi, evreni, veri toplama araçları, analiz yöntemleri, varsayımları ve sınırlılıkları belirtildikten sonra bu konuyla ilgili daha önce yapılan çalışmalar aktarılmış ve bunlardan yararlanılarak çalışmanın hipotezleri oluşturulmuştur. 420 öğretmenden toplanan verilerin analiz edilmesi sonucunda; katılımcıların liderlik algılarının yaş, cinsiyet, medeni durum, hizmet süresi ve öğrenim durumu değişkenlerine göre anlamlı bir farklılık göstermezken; mevcut okuldaki hizmet süresi değişkenine göre anlamlı bir farklılık oluşturduğu, iş motivasyonu düzeylerinin ise bireysel özelliklerine göre anlamlı bir farklılık göstermediği sonucuna ulaşılmıştır. Liderlik tarzları ile iş motivasyonu arasındaki ilişkinin incelendiği korelasyon analizi sonucunda; katılımcıların paternalist ve demokratik liderlik algıları ile iş motivasyonları arasında pozitif yönde orta düzeyde bir ilişki tespit edilirken, serbest bırakıcı ve otoriter liderlik algıları ile iş motivasyonları arasında negatif yönlü orta düzeyde bir ilişki tespit edilmiştir. Yapılan çoklu regresyon analizi sonucunda; serbest bırakıcı ve otoriter liderlik algılarının motivasyon üzerinde anlamlı etkileri olmamasına karşılık paternalist ve demokratik liderlik algılarının iş motivasyonu üzerinde anlamlı etkileri olduğu tespit edilmiştir. Çalışmanın son bölümünde ise elde edilen bulgular yorumlanarak bu bulgular ışığında öğretmenlerin iş motivasyonunu arttırmaya yönelik öneriler sunulmuştur.