Uluslararası iç denetim standartları çerçevesinde Türkiye'de kalkınma ajanslarının iç denetim sistemi ve uygulamaları


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, SİYASET BİLİMİ VE KAMU YÖNETİMİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: İDRİS KOLOĞLU

Danışman: MEHMET AKİF ÖZER

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu tezin amacı, Türkiye'de kalkınma ajanslarındaki iç denetim sistemi ve uygulamalarının Uluslararası İç Denetim Standartlarına uyum düzeyini ve AB akreditasyonlarına hazırlık durumunu değerlendirmek ve bu kapsamda öne çıkan güncel iç denetim sorunlarına uluslararası standartlara uygun çözüm önerileri geliştirmektir. Çalışmada temel araştırma yöntemi olarak nitel araştırma yöntemi; veri toplama teknikleri olarak da literatür taraması, mevzuat incelemesi, rapor ve doküman analizi, standart karşılaştırması ve mülakat tekniği kullanılmıştır. Çalışmanın birinci bölümünde iç denetim uygulamalarının ve standartlarının dünyada ve Türkiye'deki gelişimi anlatılmaktadır. İkinci bölümde dünyada ve Türkiye'de kalkınma ajanslarının gelişimi ve mevcut durumu ele alınmaktadır. Üçüncü bölümde, Türkiye'de kalkınma ajanslarının iç denetim sistemi ve uygulamaları incelenmektedir. Bu kapsamda bir kalkınma ajansı araştırma örneklemi için seçilerek bu ajansın iç denetim sistemi ve uygulamaları da ilgili mevzuat, resmi dokümanlar ve üretilen raporlar üzerinde incelenmekte ve standart karşılaştırması yapılmaktadır. Son bölümde ise, mülakat çalışması kapsamında elde edilen bulgular değerlendirilmektedir. Bu çalışmada, Türkiye'deki 26 kalkınma ajansından yüzde ellisinin araştırılması hedeflenmiştir. Nitel araştırma yöntemi kapsamında uygulanan mülakatlarla bu hedefe ulaşılmıştır. Sonuç olarak, Türkiye'de kalkınma ajanslarının kuruluşundan itibaren iç denetimin kurumsallaşmasına yönelik çeşitli çabalar gösterildiği ve ajanslarda çalışan iç denetçilerin de güvence ve danışmanlık hizmetleriyle ajansların çalışmalarına önemli katkılarda bulunduğu görülmüştür. Ayrıca, iç denetçilerin kalkınma ajanslarının AB akreditasyonlarında kilit rol oynayabileceği anlaşılmıştır. Buna karşılık, Türkiye'de kalkınma ajanslarındaki iç denetim fonksiyonunun Uluslararası İç Denetim Standartlarına uyum düzeyinin beklenen seviyenin altında olduğu ve ayrıca AB akreditasyonları için hazırlık çalışmalarının da yetersiz olduğu sonucuna varılmıştır. Bu tespit, analiz ve değerlendirmeler sonucunda belirlenen iç denetim sorunlarına Uluslararası İç Denetim Standartları çerçevesinde on adet uygulanabilir ve makul çözüm önerisi geliştirilmiştir.