İnovatif beşerî sermaye stokunun büyümeye etkisi: Kurucu OECD ülkeleri örneği

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: GÖZDE ARSLAN

Danışman: Seniha Alev Söylemez

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışma, inovatif beşerî sermayenin ekonomik büyümeye etkisini tespit etmeyi ve analizi, içsel büyüme teorileri içinde Lucas'ın Beşerî Sermaye Birikim Modeli çerçevesinde değerlendirmeyi amaçlamaktadır. 1990 ve 2021 yılları arasında 20 kurucu OECD ülkesinde yürütülen çalışmada, inovatif beşerî sermaye stokunu temsil etmek üzere seçilen ortalama okullaşma yılı, doğumda yaşam beklentisi, Ar-Ge harcamalarının verimliliği ve istihdam verimliliği değişkenleri ile fiziksel sermayenin GSYH'nin yıllık değişimi arasındaki ilişki incelenmiştir. Elde edilen sonuçlarda, GSYH'nin yıllık değişimine en yüksek katkıyı istihdam verimliliğinin (%4.54) ve onu sırasıyla fiziksel sermaye (%2.86), ortalama okullaşma yılı (%2.35) ve Ar-Ge harcamalarının verimliliğinin (%0.43) sağladığı tespit edilmiştir. Ayrıca doğumda yaşam beklentisi ile GSYH'nin yıllık değişimi arasında %0.24 oranında negatif bir ilişki olduğu tespit edilmiştir. Lucas'ın Beşerî Sermaye Birikim Model'inde vurgulanan işgücünün beceri düzeyine odaklanarak analize dâhil edilen istihdam verimliliği değişkeninin GSYH'nin yıllık değişimine ek yüksek katkıyı sağlaması sonucunda, Lucas'ın Beşerî Sermaye Birikim Teorisi ile yapılan analizin eş değer ilerlediği yorumu elde edilmiştir.