İnovasyon çıktı göstergelerinin ihracat performansına etkisi: OECD ülkeleri için bir panel veri analizi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, İKTİSAT ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SİNAN FURKAN AKTAŞ

Danışman: Celal Taşdoğan

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

İnovasyon sosyal, kültürel ve ekonomik etkileri yadsınamayacak kadar çok olan bir değer katma sürecidir. Bu değer ülkelerin uluslararası düzeyde rekabet üstünlüğü elde ederek başarıya ulaşmasını mümkün kılar. İhracat, bu sürecin bir bileşeni şeklinde, ülkelerin ekonomik performansının ve büyüme potansiyelinin belirlenmesine yardımcı olan kritik bir unsur olarak öne çıkmaktadır. Dolayısıyla inovasyonun ihracat üzerindeki etkisinin gün geçtikçe artan bir şekilde ele alınması dikkat çekmektedir. Bu tezin amacı inovasyon çıktı göstergelerinin ihracat performansına etkisini, spesifik olarak OECD ülkelerinde, panel veri analizi ile tahmin etmektir. Çalışmanın bağımlı değişkeni ihracat iken, bağımsız değişkenleri ise inovasyon çıktı göstergeleri olan patent başvurusu, bilgi yoğun iş sektörlerindeki istihdamın payı, orta ve yüksek teknolojili ürün ihracatının toplam ürün ihracatındaki payı ile bilgi yoğun hizmet ihracatının toplam hizmet ihracatındaki payıdır. Çalışma; AB üyesi ülkeleri, EFTA ile OECD üyesi seçilmiş ülkeleri ve gelişmekte olan bazı ekonomileri içeren toplam 40 ülkenin 2011-2020 dönemi yıllık verilerini kapsamaktadır. Model üzerindeki çeşitli sınamalar neticesinde uygun bir analiz için PCSEs tahmincisinden faydalanılması kararlaştırılmıştır. Elde edilen bulgulara göre, inovasyon çıktı göstergelerinin ihracat üzerinde pozitif ve anlamlı bir etkisinin olduğu tespit edilmiştir.